منشور جسم شفاف و سختي است كه معمولاً قاعده آن به شكل مثلث بوده و داراي دو وجه غير موازي است. هرگاه پرتو نور تك رنگي را به يكي از وجه هاي آن بتابانيم، شكسته شده و به طرف قاعده ضخيم منشور منحرف مي شود.

 

 

با رسم مسير پرتو نور در منشورزاويه انحراف را نشان دهيد.

جواب:

 

 آزمایش کنید

وسيله هاي آزمايش : چراغ قوه - منشور - يک ورق کاغذ سفيد.
در اتاق نسبتاً تاريکي ، باريکه ي نوري را که به وسيله ي يک چراغ قوه پرنور تشکيل داده ايد به يک وجه منشور بتابانيد. (از آويز بلوري چلچراغ ها مي توانيد به جاي منشور استفاده کنيد) در طرف ديگر منشور ، ورق کاغذ سفيدي را در مسير پرتوهاي خروجي قرار دهيد. اگر آزمايش را با دقت انجام دهيد روي سطح کاغذ نورهاي رنگيني را مشاهده خواهيد کرد. در شکل (٥-١٠) ترتيب انجام آزمايش نشان داده شده است.
    الف - نام اين رنگها را به ترتيب بنويسيد.
    ب - از اين آزمايش چه نتيجه اي مي گيريد.

 

 

جواب الف)

 جواب ب) از اين آزمايش نتيجه مي شود:

1- نور سفيد تركيبي از هفت رنگ مختلف است.

2- طيف نور سفيد پيوسته است.

3- ضريب شكست منشور براي نورهاي مختلف يكسان نيست.

4- ضريب شكست منشور براي نور قرمز كمترين و براي نور بنفش بيشترين مقدار را دارد. به اين علت نور قرمز در منشور كمتر از ساير نورها و نور بنفش بيشتر از همه شكست پيدا مي كنند.


تصاوير ضميمه